Gdzie leży Møns Klint?
Møns Klint to sześciokilometrowy pas wapiennych i kredowych klifów na wschodnim wybrzeżu wyspy Møn w Morzu Bałtyckim. Najwyższy klif, Dronningestolen, ma 128 metrów nad poziomem morza. Niektóre urwiska opadają pionowo na 120 metrów do wody.

Wyspa leży tuż przy południowo-wschodnim krańcu Zelandii, od której oddziela ją cieśnina Hølen. Z Zelandii prowadzi most Queen Alexandrine w Kalvehave, otwarty w 1943 roku i długi na 746 metrów. Na południowym zachodzie Møn łączy się groblą z wyspą Bogø.
Wokół klifów rozciągają się lasy, pastwiska, stawy i strome wzgórza. Najwyższym punktem okolicy jest Aborrebjerg, 142 metry, jeden z najwyższych punktów Danii. Klify i sąsiedni park objęto ochroną jako rezerwat przyrody.
Jeśli planujesz szerszy wyjazd, zajrzyj do atrakcji Danii. Położenie wyspy na tle kraju pokaże mapę Danii. Kto szuka innych wysp, może przeczytać przewodnik po Wyspach Owczych.
Przed wizytą na klifach warto zarezerwować jednodniową wycieczkę z Kopenhagi, bo samodzielny dojazd z miasta zajmuje sporo czasu. (link partnerski)
Jak powstały białe klify?
Kreda, z której zbudowane są klify, to szczątki muszelek mikroskopijnych glonów zwanych kokolitoforami. Żyły one na dnie morza ponad 70 milionów lat temu.
Później lodowce przesuwające się na zachód mocno sprasowały i wypiętrzyły warstwy skał. Powstały wzgórza i fałdy. Gdy lód stopniał pod koniec ostatniej epoki lodowcowej, około 11 tysięcy lat temu, klify się odsłoniły.
Te same osady tworzą klify Rugii w Niemczech, po drugiej stronie Bałtyku. Morze nadal podmywa kredę, dlatego na plaży trafiają się skamieniałości różnych muszli. Najczęściej znajduje się belemnity.
Erozja zmienia brzeg. W 1998 roku do morza runął jeden z najwyższych punktów klifów, zwany Sommerspiret. W styczniu 2007 roku osunięcie ziemi przy Store Taler utworzyło cypel z kredy i powalonych drzew, długi na około 300 metrów. Przy krawędzi trzymaj dystans, bo osunięcia się zdarzają.
Jak zejść na plażę?
Na plażę prowadzi około 500 drewnianych schodów. Zaczynają się przy parkingu, który leży w lesie bukowym za klifami. Schody są jedną z głównych atrakcji tego miejsca.
Najbardziej widokowe są dwie klatki schodowe, które zaczynają się przy GeoCenter. Wąska plaża jest pod klifami, więc przy schodach trzeba uważać na nierówne stopnie.
Przy wysokiej wodzie dolna strefa przy ostatnim zejściu od GeoCenter bywa częściowo zalana. Możesz wtedy trochę zmoknąć, więc przydadzą się buty, które znoszą wodę.
Pod schodami rośnie rzadki storczyk, dlatego trzymaj się wyznaczonych stopni i ścieżek. Pamiętaj, że po zejściu czeka cię podejście z powrotem na górę.
Które szlaki wybrać?
Ścieżka wzdłuż szczytu klifów jest wyraźnie oznakowana dla pieszych, jeźdźców konnych i rowerzystów. W kilku miejscach prowadzi do schodów na plażę, więc można łączyć spacer z zejściem na dół.
Park ciągnie się w głąb lądu na około dwa kilometry. Są w nim stawy i bagna, a wiele z nich otaczają drzewa. Oznakowane pętle pozwalają wrócić inną drogą niż ta, którą się przyszło.
Na północnym krańcu klifów leży Liselund. To park z małymi domami, stawami i łąkami, zbudowany pod koniec XVIII wieku przez Antoine de la Calmette dla jego żony Lise. Park ma krytą strzechą rezydencję, szwajcarski domek, chińską herbaciarnię i norweski domek z bali. Ze wschodniej strony rozciąga się widok na klify.
Na zachód od lasu wzdłuż klifów leży majątek Klintholm. Zachowały się w nim zabudowania gospodarcze z 1780 roku oraz duży park. Dwór, który dawniej należał do majątku, rozebrano w 2000 roku z powodu suchej zgnilizny.
Co zobaczyć w GeoCenter Møns Klint?
GeoCenter Møns Klint to muzeum geologiczne blisko szczytu klifów. Otwarto je 29 maja 2007 roku, a uroczystość poprowadziła królowa Małgorzata II. Budynek zaprojektowała pracownia PLH Architects, zwycięska w międzynarodowym konkursie.

Muzeum tłumaczy, jak powstała kreda i jak ukształtowały ją lodowce. Pokazuje też skamieniałości znalezione w klifach. Jest dużo zajęć z myślą o dzieciach, więc dobrze sprawdza się w programie rodzinnym.
Przy muzeum zaczyna się kilka szlaków prowadzących do klifów. Dwie najbardziej spektakularne klatki schodowe na plażę także wychodzą z tego miejsca. Dlatego wielu odwiedzających planuje wizytę w GeoCenter jeszcze przed zejściem na dół.
Godziny otwarcia i cenę biletu do GeoCenter Møns Klint sprawdź na oficjalnej stronie muzeum przed wyjazdem.
Jak dojechać i gdzie nocować?
Do klifów dojedziesz samochodem. Droga prowadzi bezpośrednio z Stege albo z Klintholm Havn. Z Zelandii wjedziesz na wyspę mostem Queen Alexandrine.
| Dojazd | Skąd | Uwagi |
|---|---|---|
| Samochód | Stege | droga prowadzi bezpośrednio do klifów |
| Samochód | Klintholm Havn | droga prowadzi bezpośrednio do klifów |
| Most | Zelandia, Kalvehave | most Queen Alexandrine, 746 metrów |
| Autobus | różne miejscowości | w lecie kursuje regularnie, aktualny rozkład autobusów na Møn znajdziesz na oficjalnej stronie przewoźnika |
Noclegi są dwojakie. Możesz zostać w obrębie obszaru klifów albo w hotelach i pensjonatach w okolicy. Przy głównym wejściu do parku działa camping, a w pobliżu jest schronisko młodzieżowe.
Jakie rośliny i zwierzęta spotkasz?
Kreda daje glebie wyjątkowe właściwości, dlatego rośnie tu wiele rzadkich roślin. Najbardziej znany jest wysoki storczyk, Orchis purpurea. Kwitnie najlepiej na początku lata i rośnie pod schodami na plażę.
Bukowy las wzdłuż krawędzi klifów ma jasnozielony odcień. Kredowe podłoże sprawia, że ta świeża barwa utrzymuje się przez całe lato.
Na tym obszarze występuje bardzo rzadki modraszek, Maculinea arion. Obserwowano także lęgi sokoła wędrownego, który poluje, pikując z prędkością do 350 kilometrów na godzinę. Obszar uznano przez organizację BirdLife International za ważny obszar ptasi.
Czy warto zostać na nocne obserwacje gwiazd?
Wyspy Møn i Nyord zostały uznane za Dark Sky Park w 2017 roku przez International Dark Sky Association. Był to pierwszy taki park w Skandynawii. Park jest mniej zanieczyszczony światłem niż obszary miejskie, więc niebo bywa tu wyraźnie ciemniejsze.
Nyord leży przy północno-zachodnim krańcu Møn. Łączy się z wyspą wąskim mostem. Są tam domki z dawnych gospodarstw, ośmioboczny kościół i mała przystań. Dla obserwatorów ptaków działa wieża widokowa.
Nyord to ważne miejsce dla gęsi, kaczek i ptaków brodzących. Do obserwacji nieba i ptaków warto zabrać ciepłe ubranie.
Od czego zacząć planowanie wyjazdu?
Zacznij od wyboru terminu. Przed wyjazdem sprawdź pogodę w Danii, bo od niej zależy, czy schody i ścieżki przy klifach będą wygodne.
Następnie zaplanuj dojazd i miejsce na nocleg. Część obszaru leży przy drogach wiodących do klifów, a część w okolicznych miejscowościach. Zarezerwuj nocleg wcześnie.
Potem ustal, co chcesz zobaczyć. Na jeden spacer wybierz szlak wzdłuż klifów i zejście na plażę. Dla rodzin dobrym punktem jest GeoCenter, a dla miłośników przyrody łąki i lasy w parku.
Na koniec sprawdź rozkłady i godziny. Dotyczy to autobusów oraz otwarcia muzeum.
